Izraelski inwestor chce wybudować w naszym kraju kilka wielkoskalowych farm fotowoltaicznych o łącznie 500 MW mocy zainstalowanej. Planuje inwestycje w co najmniej dwie farmy wiatrowe, w tym rozbudowę FW Potęgowo, obecnie największej w Polsce. W przygotowaniu jest duży magazyn energii o pojemności 400 MWh.
Zephyrus Wing Energies kontrolowana jest przez Israel Infrastructure Fund, grupę tamtejszych funduszy inwestycyjnych. Działa samodzielnie oraz za pośrednictwem spółek zależnych na rynku energii odnawialnej od 2009 roku i jest jednym z pionierów w projektowaniu, budowie i eksploatacji lądowych farm wiatrowych w Polsce. Izraelska grupa dotąd wybudowała FW Potęgowo, która jest największą lądową farmą wiatrową w Polsce i jedną z największych w Europie. W ostatnich latach, poprzez dewelopera Mashav Energia przygotowywała kilka projektów słonecznych i wiatrowych, co najmniej podobnej skali. Choć aspiracje są duże większe.
Zaczęli od potężnej farmy wiatrowej
Zephyrus działa w Polsce pod brandem dewelopera Mashav Energia. Robi to poprzez spółkę holdingową Mashav Management (MM), zajmującą się działalnością usługową związana z administracyjną obsługą projektów farm wiatrowych i fotowoltaicznych oraz obrotem energią elektryczną (1 kwietnia 2025 roku uzyskała 20-letnią koncesję Urzędu Regulacji Energetyki). MM jest jedynym udziałowcem kilku spółek celowych, zajmujących się projektowaniem, budową oraz eksploatacją OZE w naszym kraju.
Najważniejszą z nich była dotychczas Potęgowo Mashav, posiadająca trzy oddziały (Wschód, Zachód, Południe). Jest ona właścicielem potężnej lądowej farmy wiatrowej FW Potęgowo, zlokalizowanej w województwach pomorskim i zachodniopomorskim, składającej się z 98 turbin, o 257 MW łącznej mocy zainstalowanej. W 2024 roku spółka, według danych z Krajowego Rejestru Sądowego, wypracowała 102 miliony złotych zysku netto (przeznaczono go na pokrycie strat z lat ubiegłych), przy 205 miliona złotych przychodów. Rozbudowa farmy o trzeci etap na pewno poprawiła te wyniki.
Teraz przyszedł czas na fotowoltaikę
Obecnie na kolejną gwiazdę wyrasta Mashav Hama. Jak wynika z ostatniego sprawozdania jej zarządu, 6 lutego 2025 roku spółka wystąpiła z wnioskiem do Polskich Sieci Elektroenergetycznych S.A., operatora krajowego systemu elektroenergetycznego o określenie warunków przyłączenia dla farm fotowoltaicznych o mocy przyłączeniowej 500 MW. Oznacza to, że będą to wielkoskalowe jednostki, podłączone do linii przesyłowych wysokich napięć (WN).
Pierwszy z projektów, który wszedł w fazę realizacji to PV Goliat. Zarząd Mashav Hama 11 marca 2025 roku podpisał z firmami: wrocławską ESIX oraz warszawską Nomad Electric (firma wykonawcza z grupy R.Power) umowę EPC na opracowanie projektu technicznego i wykonawczego, wybudowanie i przekazanie do eksploatacji farmy fotowoltaicznej o łącznej mocy 81,71 MW.
Zakres prac obejmuje także budowę stacji transformatorowej GPO Goliat 30/110 kV, wyprowadzającej energię z instalacji, rozbudowę stacji GPO Wrzeście-Kępno 30/110 kV, budowę 20 km linii WN wraz z wykonaniem podziemnych przewiertów sterowanych. Prace budowlane rozpoczęły się w lipcu 2025 roku, a ich zakończenie planowane jest na grudzień 2026 roku.
PV Goliat powstaje w województwie pomorskim, w powiecie słupskim, gminie Potęgowo, przy wsiach Głuszynko, Grapice, Rzechcino, Nieckowo. W granicach działek inwestycyjnych zlokalizowane są turbiny wchodzące w skład farmy wiatrowej FW Głuszynko-Grapice (20 turbin, o łącznie 55 MW mocy), będącej częścią FW Potęgowo. Można więc uznać, że pod koniec 2026 roku będzie działać kolejna duża instalacja hybrydowa OZE w Polsce.
Będą kolejne farmy solarne, i nie tylko
PV Goliat to niejedyny projekt, który był rozwijany przez Mashav Hama. W sprawozdaniu zarządu można znaleźć informacje, że 2 kwietnia 2024 roku firma sprzedała projekty Reut, Bięcino 3, Metzada oraz Picollo do spółek powiązanych: Mashav Reut oraz Houbara (obecnie Mashav Yesodot) za łącznie 3,07 miliona złotych.
Ostatni raport Zephyrus Wing Energies dla inwestorów giełdowych (grupa jest notowana od 2023 roku na giełdzie w Tel Awiwie) informuje, że projekty w toku obejmują kolejną, jeszcze większą elektrownię solarną PV Reut (100 MW), co potwierdza plany Mashav Hama, co do rozwoju portfela fotowoltaicznego.
Do tego dochodzą dwie lądowe farmy wiatrowe o łącznie 240 MW mocy zainstalowanej. Pierwsza z nich to FW Bięcino 2 (60 MW), położona jest w województwie pomorskim, powiecie słupskim, gminie Damnica co będzie stanowiło rozbudowę FW Potęgowo. Jej moc wzrośnie więc do 317 MW. Druga to FW Ayal (180 MW).
Izraelski inwestor planuje także budowę ogromnego bateryjnego magazynu energii BESS Ambar o pojemności 400 MWh.
Tomasz Brzeziński
